Apollon.
“İlyada’da tanrının adı Apollon ya da Phobios Apollon diye geçer, bu ada eklenen sıfat çokluk okçu, hedefi vuran ya da gümüş yaylıdır.” (1) Azra Erhat’ın Mitoloji Sözlüğünde altını çizdiği üzere Apollon’un doğum yeri Anadolu kıyıları, Lykia ve özellikle Patara’dır; daha sonra Yunanistan’da kültü yayılınca pek çok yerde Apollon tanrının doğumu ile ilgili pek çok efsane ortaya çıkmıştır. Başta gelen efsane ise Delos efsanesidir (2).
Zeus’un ve Leto’nun oğlu olarak doğan Apollon, Olympos Dağı’ndaki tanrıların arasında önemli bir konuma sahiptir. Leto, kudretinden korkulan tanrıyı hiçbir yer kabul etmediği için -kimilerine göre Hera’nın kıskançlığı ve öfkesinden sakınmak için- Apollon ve Artemis’i onları kabul eden tek yer olan Delos adasında bir sığınakta doğurur (3). Apollon, kız kardeşi Artemis ile hedefini vuran okçu tanrılar olarak bilinirler. Niobe efsanesinde bu yetenekleri ile yer alırlar. Niobe bir sürü oğlu ve kızı olması ile övünüp sadece bir kızı ve oğlu olan Leto’yu küçümsemişti.
Yunan mitolojisinde, Apollon ışığın, sanatın, müziğin, şiirin, tıbbın ve kehanet tanrısı olarak bilinir. Apollon, ışığın tanrısı olarak bilinir. Güneş tanrısı olarak, güneşin ışığını dünyaya getirir ve insanları aydınlatır. Aynı zamanda aydınlanmanın sembolüdür, bilgi ve ilhamın kaynağıdır. Sanatın ve müziğin tanrısı olarak, Apollon, insanlığa ilham verir ve yaratıcılığı teşvik eder. Şiir, müzik, dans ve diğer sanat dallarında ustalık, Apollon’un lütfu ve rehberliğiyle elde edilir.
Apollon’un başlıca simgeleri yay, ok, ok kılıfı, defne yaprakları ve liridir. Kutsal hayvanları kurt, dişi geyik, yarasa, kuğu, kaz ve yunustur. Genç, yakışıklı ve favori çalgısı lir ile tasvir edilir (4).

Apollon, tıbbın ve iyileşmenin tanrısıdır. Hekim tanrısı Asklepios oğludur. Bilicilik (kehanet) merkezi olan Delphi’deki Apollon Tapınağı’nda, rahatsızlıkları tedavi etmek için dualar edilir ve hastalar iyileşme umuduyla ziyaret ederler. Apollon’un öngörü yetisiyle esinlediği insanlar bilici, falcı kâhin olur.
Apollon’un mitolojik hikayeleri, genellikle onun güzellik, sevgi ve hatta aşkla ilişkili olduğunu vurgular. Ünlü hikayelerinden biri, Hatay’da olduğu rivayet edilen Defne (Daphne) ağacı ile ilgilidir.
Kapak Görseli
Attika, siyah figürlü olpe. Lir ile Apollo. Rodos Arkeoloji Müzesi.
Olpe, antik Yunan dönemine ait, dar ağızlı ve genellikle bir sapı olan bir tür kap ya da ibriktir. Olpe’ler, özellikle sıvıların (şarap, su vb.) servisinde kullanılırdı. Genellikle seramikten yapılır ve üzerinde siyah figürlü veya kırmızı figürlü resimlerle süslenirdi. Bu kaplar, hem günlük kullanım hem de törenler için önemli bir role sahipti.







